Expert Kennisontwikkeling Fysieke Leefomgeving

1.1 Over VNG

Wij zijn de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. De vereniging heeft als doel om de lokale overheid te versterken, zodat gemeenten hun inwoners optimaal kunnen bedienen. Dat dragen we in ons hart en daar werken we iedere dag met veel bevlogenheid aan. 342 gemeenten bepalen onze en dus ook jouw agenda. Vaak wordt die beïnvloed door de dagelijkse actualiteit, maar altijd vanuit het belang van onze leden. We zijn een lerende organisatie, we stellen ons continu de vraag waar we staan en wat we kunnen verbeteren.

1.2 Over fysieke leefomgeving en het programma Omgevingswet

Met de Omgevingswet is het stelsel van ruimtelijke regels volledig herzien. De VNG ondersteunt gemeenten bij deze invoerings- en transitieopgave via het programma Omgevingswet. Het programma Omgevingswet valt onder de verantwoordelijkheid van VNG Beleid (directie Fysieke Leefomgeving). We zijn een directie/ programma, waarbij beleid en uitvoering nauw met elkaar verbonden en verweven zijn. Het programma werkt samen met interbestuurlijke partners, waaronder het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) en de koepelorganisaties Interprovinciaal Overleg (IPO) en Unie van Waterschappen (UvW). Voorbeelden van projectteams/werkpakketten binnen de programmaorganisatie zijn: Regionale Implementatie Coaches Omgevingswet (RIO), Bureau Implementatieondersteuning Omgevingswet (BIO), Planketen, Omgevingsrecht, Vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH), Regie en Demand DSO, Innovatie & Monitoring en Leveranciersmanagement. Deze worden op dagelijkse basis aangestuurd door coördinatoren. Binnen de VNG word je onderdeel van het programma Omgevingswet. Wij zijn een energiek en gedreven team van ongeveer 60 collega’s. Binnen het programma vindt regelmatig kennisdeling plaats en zijn er momenten waarop betrokken professionals ervaringen uitwisselen. De opdrachtnemer kan hierbij aansluiten om kennis te delen en af te stemmen waar relevant. De werkzaamheden worden hybride uitgevoerd (je werkt zowel op kantoor als thuis).

1.3 Omschrijving van de opdracht

Binnen het fysieke domein zijn gemeenten volop bezig met de verdere uitwerking en toepassing van wet- en regelgeving, beleidskaders en planvorming. Gemeenten bevinden zich in een overgangsperiode in het inregelen binnen het nieuwe stelsel en het afhechten van alles wat met het oude stelsel te maken heeft. Deze ontwikkelingen gaan gepaard met uiteenlopende vraagstukken over interpretatie, toepassing en doorwerking in de praktijk. Daarbij is de gemeentelijke organisatie volop in ontwikkeling. Het werkbaar krijgen van de instrumenten uit de beleidscyclus is daarbij een grote opgave. Gemeenten bevinden zich in verschillende fasen van voortgang, wat leidt tot variatie in aanpak, knelpunten. Hieruit ontstaat voor deze transitieperiode behoefte aan inhoudelijke producten die de implementatie versnellen dan wel de gemeenten helpen bij de transitie. Tegen deze achtergrond bestaat behoefte aan gerichte resultaten die die de implementatie versnellen dan wel de gemeenten ontlasten. Het doel van de opdracht is het opleveren van diverse tastbare resultaten, zoals verwoord onder punt 1.5.

1.4 Werkzaamheden en verantwoordelijkheden

De opdrachtnemer is verantwoordelijk voor het verrichtenn van de volgende werkzaamheden met het oog op de onder 1.5 genoemde resultaten:

• Het verzamelen en analyseren van signalen, vraagstukken en ontwikkelingen rondom de beleidscyclus binnen het fysieke domein (planketen). Juli 2026
• Het onderhouden van contact met gemeenten en relevante stakeholders (telefonisch, MS-teams, bijeenkomsten) om praktijkervaringen, knelpunten en behoeften op te halen.
• Het opstellen van periodieke analyses, notities en inhoudelijke adviezen.
• Het ontwikkelen van praktische handreikingen, voorbeeldbenaderingen en ondersteunende kennisproducten.
• Het organiseren en begeleiden van (netwerk) bijeenkomsten en kennissessies. September en december 2026
• Het signaleren van relevante ontwikkelingen binnen wet- en regelgeving en het vertalen hiervan naar de gemeentelijke praktijk.
• Het bijdragen aan kennisdeling binnen het programma Omgevingswet en afstemming met betrokken projectteams.
• Het bewaken van voortgang, kwaliteit en tijdige oplevering van afgesproken producten en activiteiten.

1.5 Resultaat van de opdracht

De opdracht wordt succesvol uitgevoerd wanneer de volgende resultaten zijn gerealiseerd:

• Een startanalyse met inzicht in de actuele stand van zaken, knelpunten en vraagstukken rondom de beleidscyclus binnen het fysieke domein, voor wat betreft de instrumenten visie en programma (juli 2026)
• Twee voortgangsnotities met actualisatie van ontwikkelingen, signalen en aandachtspunten met betrekking tot de beleidscyclus gedurende de looptijd van de opdracht (september 2026 en december 2026).
• Een integrale eindanalyse met concrete aanbevelingen, prioriteiten en vervolgstappen richting implementatie van de beleidscyclus.
• Een actueel overzicht van praktijkvoorbeelden en toepasbare inzichten voor gemeenten (opsomming van werkwijzen en best practices m.b.t. het werken met de beleidscyclus) (december 2026).
• Minimaal twee concrete handreikingen of voorbeeldbenaderingen voor toepassing van regelgeving en beleidskaders die samenhangen met de beleidscyclus van de Omgevingswet (december 2026).
• Minimaal twee georganiseerde (netwerk) bijeenkomsten inclusief verslaglegging en terugkoppeling van de belangrijkste inzichten over het werken met de beleidscyclus en in het bijzonder met programma en/of visie (september en december 2026) Competenties De functie vereist de volgende competenties, die worden getoetst in de (eventuele) gespreksronde:
• Analytisch sterk
• Omgevingsbewust
• Resultaatgericht
• Communicatief vaardig
• Verbindend en samenwerkingsgericht
• Proactief en zelfstandig
• Sterk in plannen en organiseren
• Bestuurlijk sensitief