Specialist Besparingsmotor

De VNG representeert de ruim 300 Nederlandse gemeenten en werkt samen met haar afdelingen aan een krachtige lokale overheid. VNG Realisatie stelt daarbij de lokale uitvoering van de maatschappelijke opgaven door gemeenten centraal. Onder meer door actief te participeren in de netwerken van gemeenten en hun partners, door samenwerking te stimuleren via ‘samen organiseren’ en waar mogelijk standaarden te ontwikkelen die de dienstverlening van gemeenten verbeteren. VNG Realisatie draagt bij aan vier gemeentelijke speerpunten:

• Werken als één overheid, met leden en partners, aan het oplossen van maatschappelijke vraagstukken op sociaal, fysiek en veiligheidsdomein;
• Verbeteren van de dienstverlening;
• Een efficiënte en wendbare organisatie;
• Anticiperen op de toekomst.

1.2 Over het Besparingsmotor programma

Met het programma ‘de Besparingsmotor’ onderzoekt de VNG hoe gemeenten substantieel kosten kunnen besparen. Dit kan door de krachten te bundelen door samen te werken waar dit kan, anders te organiseren of werkwijzen te uniformeren. Dit komt voort uit de Verenigingsstrategie 2030 die de samenwerking tussen gemeenten wil verstevigen, zodat zij als één effectieve bestuurslaag kunnen opereren om bij te dragen aan kostenbesparing, kwaliteitsimpuls en/of personeelstekort. De behoefte hieraan is extra urgent gezien de financiële positie van gemeenten. De Besparingsmotor kenmerkt zich als ondernemend en innovatief en richt zich nadrukkelijk op initiatieven waarmee gemeenten geld kunnen besparen. Het project heeft als doel om kansrijke ideeën versneld te ontwikkelen tot concrete businesscases. Deze op te werken naar bestuurlijke besluitvormen, waarbij gemeenten kunnen besluiten om over te gaan tot de bekostiging en uitvoering van deze business cases teneinde middelenbesparing op de eigen begroting. Besluitvormig over deze businesscases vindt plaats in de Algemene Ledenvergadering (ALV); de uitvoering ligt vervolgens buiten de Besparingsmotor. Inmiddels heeft de Besparingsmotor circa 100 ideeën gegenereerd. Een groot deel hiervan is afgevallen, omdat deze niet voldoen aan de minimaal gestelde criteria. Momenteel worden nog ongeveer 20 ideeën verder beproefd. Naar verwachting zullen hieruit nog één tot enkele kansrijke voorstellen voortkomen voor bestuurlijke besluitvorming. Op dit moment zijn twee ideeën voldoende uitgewerkt om bestuurlijk verder te brengen. Op de langere termijn moet de Besparingsmotor in staat zijn businesscases te ontwikkelen met een omvang van meer dan €50 miljoen, gericht op structurele jaarlijkse besparingen. Dit vraagt om een robuust voortbrengingssysteem, met zorgvuldige afweging en stevig bestuurlijk draagvlak.

1.3 Omschrijving van de opdracht

Voor het programma Besparingsmotor zoekt VNG een specialist die de initiatievenlijst inhoudelijk doorgrondt en deze concreet uitwerkt richting besluitvorming. De specialist analyseert circa 30 initiatieven, toetst deze aan het afwegingskader en brengt deze terug tot een onderbouwd voorstel voor twee tot vijf meest kansrijke initiatieven. Deze worden vervolgens uitgewerkt tot volwaardige en besluitrijpe businesscases, geschikt voor bestuurlijke besluitvorming.

De opdracht resulteert in een eindrapport met een overzicht van de beoordeelde initiatieven en een onderbouwde selectie van de meest kansrijke voorstellen, inclusief twee tot vijf uitgewerkte businesscases met financiële onderbouwing, implementatiestrategie en risicoanalyse, geschikt voor behandeling in de Algemene Ledenvergadering (ALV). Daarnaast omvat de opdracht het vastleggen van de uitkomsten van de beoordeelde initiatieven in het eindrapport, door per initiatief de beoordeling, onderbouwing en status op te nemen, zodat deze herleidbaar zijn en als basis dienen voor vervolg en besluitvorming. De specialist opereert zelfstandig en levert afgebakende eindproducten op die niet behoren tot reguliere werkzaamheden van de lijnorganisatie. Indien gedurende de opdracht nieuwe initiatieven worden toegevoegd, worden deze binnen dezelfde methodiek beoordeeld en

• indien kansrijk
• opgenomen in het eindrapport en de businesscases.

1.4 Werkzaamheden en verantwoordelijkheden

De specialist is verantwoordelijk voor het inhoudelijk doorgronden van de initiatievenlijst van de Besparingsmotor en het ontwikkelen van de meest kansrijke initiatieven tot volwaardige businesscases. Daarbij draagt de specialist verantwoordelijkheid voor het inhoudelijk neerzetten van robuuste en onderbouwde businesscases, inclusief toetsing aan het afwegingskader, financiële onderbouwing en onderliggende aannames. De werkzaamheden omvatten:

• Het analyseren en structureren van circa 30 initiatieven uit de bestaande initiatievenlijst van de Besparingsmotor en het integraal beoordelen daarvan, inclusief toetsing aan het afwegingskader en beoordeling per initiatief op haalbaarheid, besparingspotentieel en uitvoerbaarheid;
• Het terugbrengen van de initiatieven tot een onderbouwde selectie van twee tot vijf meest kansrijke voorstellen;
• Het ontwikkelen van twee geselecteerde initiatieven tot volwaardige businesscases gericht op bestuurlijke besluitvorming in de Algemene Ledenvergadering (ALV), inclusief probleemanalyse, doelstelling, scope, financiële onderbouwing, kosten en besparingspotentieel, kosten-batenanalyse, uitvoeringsmodel, implementatiestrategie en implementatietraject, governance-inrichting, impactanalyse, risicoanalyse en randvoorwaarden voor uitvoering, vastgelegd in bestuurlijke besluitvormingsdocumentatie; Het opstellen van een integraal overzicht van de beoordeelde initiatieven, inclusief onderbouwing, status en conclusie per initiatief;
• Het borgen van de uitkomsten van de beoordeling en de ontwikkelde businesscases in een eindrapport, geschikt voor bestuurlijke behandeling en besluitvorming.

1.5 Resultaat van de opdracht

De opdracht resulteert concreet in: 1. Eindrapportage analyse initiatieven en selectie kansrijke voorstellen Een eindrapportage met een geactualiseerd en onderbouwd overzicht van de initiatievenlijst van de Besparingsmotor, inclusief definitieve toetsing van de afgevallen initiatieven en een verdiepende analyse van de resterende initiatieven. Dit resulteert in een onderbouwde selectie van circa vijf meest kansrijke voorstellen, inclusief beoordeling van besparingspotentieel, haalbaarheid, uitvoerbaarheid, randvoorwaarden en onderliggende aannames. 2. Ontwikkeling besluitrijpe businesscases Het ontwikkelen van circa vijf volwaardige en besluitrijpe businesscases op basis van de geselecteerde initiatieven, voorzien van probleemanalyse, doelstelling, scope en beschrijving van de voorgestelde maatregel, inclusief financiële onderbouwing (kosten en baten),

besparingspotentieel, kosten-batenanalyse, implementatie- en uitvoeringstraject, governanceinrichting, impactanalyse, risicoanalyse en randvoorwaarden voor uitvoering. 3. Besluitvormingsdocumentatie Per businesscase een uitgewerkt businesscase-document, geschikt voor bestuurlijke behandeling en agendering richting de Algemene Ledenvergadering (ALV). De opdracht omvat het opwerken van de businesscases tot besluitvorming, inclusief uitwerking van het implementatie- en uitvoeringstraject. De daadwerkelijke implementatie en uitvoering vallen buiten de scope van de opdracht;