Implementatieadviseur Arbeidsmigranten

De VNG representeert de ruim 300 Nederlandse gemeenten en werkt samen met haar afdelingen aan een krachtige lokale overheid. VNG Realisatie stelt daarbij de lokale uitvoering van de maatschappelijke opgaven door gemeenten centraal. Onder meer door actief te participeren in de netwerken van gemeenten en hun partners, door samenwerking te stimuleren via ‘samen organiseren’ en waar mogelijk standaarden te ontwikkelen die de dienstverlening van gemeenten verbeteren. VNG Realisatie draagt bij aan vier gemeentelijke speerpunten:

• Werken als één overheid, met leden en partners, aan het oplossen van maatschappelijke vraagstukken op sociaal, fysiek en veiligheidsdomein;
• Verbeteren van de dienstverlening;
• Een efficiënte en wendbare organisatie;
• Anticiperen op de toekomst.

1.2 Over Ondersteuningsprogramma arbeidsmigranten

Sinds het rapport Geen Tweederangsburgers van de commissie Roemer staat het vraagstuk rondom arbeidsmigranten nadrukkelijk en met urgentie op de agenda. Het is een complex en maatschappelijk vraagstuk dat gemeenten direct raakt. De vele initiatieven om arbeidsmigranten beter te beschermen vragen van gemeenten dat zij zich actief en met overtuiging inzetten om de positie van arbeidsmigranten structureel te verbeteren. Gemeenten spelen hierin een cruciale rol. Dit vraagt organisatorisch, financieel én politiekbestuurlijk veel van hen. Het vraagt bovendien actuele kennis van de praktijk en intensieve samenwerking met een breed palet aan partners, waaronder omliggende gemeenten. Juist in deze omgeving maakt de bevlogen inzet van professionals het verschil. Met het ondersteuningsprogramma bieden we gemeenten proactief advies, verbinden we kennis en ervaringen, en stimuleren we een samenhangende aanpak. Waar nodig bieden we intensieve begeleiding. Als vertrouwde partner speelt de VNG een essentiële rol in het duurzaam realiseren van verbeteringen in de positie van arbeidsmigranten. Het programma draait sinds april 2022, gedragen door een gedreven team dat zich met veel betrokkenheid inzet voor concrete impact. De problematiek rondom arbeidsmigranten overschrijdt vaak de grenzen van individuele gemeenten. Daarom richt het ondersteuningsprogramma zich in 2026 en 2027 op enkele samenwerkregio’s waar langdurige ondersteuning wordt geboden. Door regionaal te werken kunnen we meer samenhang realiseren en beter inspelen op de gedeelde opgaven van gemeenten. Vanuit deze regionale visie is het accountmanagement ingericht op vier regio’s:

• West: Noord-Holland, Zuid-Holland
• Zuid: Zeeland, Noord-Brabant, Limburg
• Midden: Utrecht, Flevoland
• Noord‑Oost: Groningen, Friesland, Drenthe, Overijssel, Gelderland Het ondersteuningsteam bestaat uit een jurist, (regio)adviseurs, een communicatieadviseur, een adviseur implementatie & informatie, een projectondersteuner en een projectleider. Samen vormen zij een hecht, deskundig en bevlogen team dat zich elke dag inzet om gemeenten te ondersteunen en duurzame verbeteringen te realiseren.

1.3 Omschrijving van de opdracht

Als bevlogen en inhoudelijk gedreven Implementatieadviseur Arbeidsmigranten speel je een centrale rol bij het implementeren van de nieuwe werkwijze Werken en wonen bij gemeenten in een pilot-regio in het noorden van het land. Je werkt aan een vraagstuk dat zich bevindt op het snijvlak van wonen, ruimte en economie. De werkwijze is gebaseerd op de ervaringen met de bestaande handreiking Effectrapportage bij nieuwe bedrijvigheid. Voor de nieuwe werkwijze wordt momenteel een eerste versie van een handreiking opgesteld. Als producteigenaar breng je met enthousiasme en overtuigingskracht de lessen uit de pilotregio en andere gemeenten verder. Je neemt deze inzichten mee naar Den Haag om de werkwijze door te ontwikkelen. Je houdt de handreiking actueel en voert hierover gesprekken met het rijk en met beleidscollega’s binnen de VNG. Met jouw drive weet je ook gemeenten buiten de pilotregio te enthousiasmeren en te informeren over de mogelijkheden en meerwaarde van deze werkwijze. In 2026 en 2027 werkt het ondersteuningsprogramma in samenwerkregio’s waar langdurige ondersteuning wordt geboden. Samen met andere adviseurs in jouw regio ben jij één van de

drijvende krachten die ervoor zorgt dat gemeenten, zowel individueel als in regionaal verband, stappen zetten op dit integrale vraagstuk. Je treedt hierbij op als procesbegeleider voor het thema Werken en wonen. Voor deze functie ligt het zwaartepunt vermoedelijk in één van de noordelijke provincies. Daarnaast ondersteun je individuele gemeenten die zich met een (hulp)vraag melden bij het ondersteuningsteam. Je doet dit met dezelfde betrokkenheid en inzet die jou kenmerkt. Tot slot werk je aan diverse landelijke opgaven, onder andere binnen je eigen focusgebied. Denk hierbij aan het begeleiden van werkgroepen en het ontwikkelen of doorontwikkelen van kennisproducten. Ook daarin breng je jouw bevlogenheid mee: je wilt écht bijdragen aan duurzame verbeteringen in de positie van arbeidsmigranten.

1.4 Werkzaamheden en verantwoordelijkheden

De adviseur voert samen met de collega’s binnen het team, een meerledige taak uit: 1. Pro- en reactief adviseren van gemeenten 2. Ontsluiten en benutten van het VNG-netwerk op het thema arbeidsmigranten 3. Begeleiden van gemeenten (die in verschillende fases zitten) bij hun volgende stappen op het brede vraagstuk rondom werken en wonen 4. Monitoren en evalueren: Het aanjagen van voortgang en effectiviteit van gemeentelijke acties en regionale samenwerkingsverbanden 5. Het versterken van de (bestuurlijke) bewustwording rond arbeidsmigranten door het aangaan van gesprekken 6. Het onderhouden van goede contacten met gemeenten en signaleren van knelpunten: Het in kaart brengen van beleidsmatige en praktische knelpunten die gemeenten ervaren, en het vertalen hiervan naar adviezen aan gemeenten. 7. Het bevorderen van kennisdeling tussen, met en voor gemeenten door het ontwikkelen van toepasbare producten die aansluiten op de behoeften van gemeenten. Bijvoorbeeld door webinars, trainingen en werksessies.

1.5 Resultaat van de opdracht

Vanuit je functie geef jij invulling aan de resultaten van het ondersteuningsprogramma. Hierbij streef je de volgende resultaten na:

• Je hebt de gemeenten in de aangewezen pilotregio begeleid in het implementeren van de werkwijze Werken en wonen. Dit doe je in nauwe samenwerking en afstemming met andere adviseurs in de regio.
• Je hebt een aanpak opgesteld hoe de werkwijze Werken en wonen in regionaal verband uitwerking krijgt. Gemeenten en de pilotregio heb je hierbij begeleid.
• Als producteigenaar zorg jij dat de ervaringen die jij in de praktijk opdoet betrekt in gesprekken met beleidscollega’s bij de VNG en het rijk. Je doet voorstellen over de doorontwikkeling voor de werkwijze en welke randvoorwaarden nodig zijn voor gemeenten.
• Je hebt ervoor gezorgd dat de werkwijze bij gemeenten en bij de VNG is geborgd.
• Je hebt de handreiking werkwijze Werken en wonen doorontwikkeld op basis van de laatste inzichten. Jij hebt gezorgd dat in 2026 in ieder geval één nieuwe uitgave van de handreiking gepubliceerd.
• Expert- en praktijkkennis zijn via diverse kanalen beschikbaar gesteld aan alle gemeenten en (maatschappelijke) partners. Kennisdeling is aantoonbaar gestimuleerd en kennisproducten zijn waar nodig (door)ontwikkeld.

• Je hebt gezorgd voor een goede dialoog tussen beleid en het rijk op nieuwe wetgeving en wetswijzigingen vanuit het perspectief van de uitvoeringspraktijk van gemeenten en gezorgd dat de belangen van gemeenten zijn meegenomen in de plannen van het rijk. Hierbij valt ook het meedenken op wat nodig is voor gemeenten om de kabinetsambities rondom economische ontwikkelingen en huisvestingsopgaven van arbeidsmigranten waar te maken.